Met enige regelmaat komen mij verhalen over tekenbeten en lymeziekte ter ore. Niet gek, als internist-infectioloog, gepromoveerd op lymeziekte en oprichter van twee lymeziekte-expertisecentra. Verhalen van patiënten met overduidelijke lymeziekte, die meerdere artsen moesten raadpleegden voordat ze de juiste diagnose kregen. Anderzijds vertellen collega’s mij dat ze worstelen met patiënten met chronische lyme, dat wil zeggen mensen die hun klachten om uiteenlopende redenen toeschrijven aan lymeziekte. Dit roept vragen op. Schiet de zorg in Nederland tekort, wat is chronische lyme eigenlijk en hoe kun je daar het beste mee omgaan?

Jaarlijkse bijten in Nederland 1,5 miljoen teken zich vast in mensen. Deze kunnen de verwekker van lymeziekte, de Borrelia-bacterie overdragen. Toch leidt slechts een paar procent van deze beten tot ziekte. Desalniettemin zijn er elk jaar 27.000 nieuwe gevallen van lymeziekte in Nederland. In de overgrote meerderheid van de gevallen gaat het dan om een zich lokaal uitbreidende vlek of ring. Dit is het eerste stadium van lymeziekte en laat zich doorgaans uitstekend met antibiotica behandelen. Een klein deel van deze patiënten houdt echter klachten als vermoeidheid, spier- en gewrichtspijnen en geheugen- of concentratieproblemen.

Chronische lyme is een paraplubegrip geworden dat leidt tot onduidelijkheid en maatschappelijke discussie

 

Dergelijke klachten kunnen een grote impact hebben op iemands functioneren; ik zie daarvan regelmatig indrukwekkende voorbeelden op mijn spreekuur. Er zijn overeenkomsten met postinfectieuze klachten na andere infectieziekten. De exacte oorzaken van deze klachten zijn niet duidelijk en zijn onderwerp van meerdere door ZonMw gefinancierde onderzoeken van het RIVM, Radboudumc en Amsterdam UMC. Hoewel een aanhoudende infectie met de Borrelia-bacterie niet waarschijnlijk lijkt, worden deze en andere klachten door sommige patiënten en behandelaren omschreven als chronische lyme. Dit is een paraplubegrip geworden dat leidt tot onduidelijkheid en maatschappelijke discussie. Het persoonlijk leed dat hieruit voortkomt, zie ik elke dag.

Betrouwbare informatie

Er is tegenwoordig online veel informatie te vinden over teken en tekenbeetziekten, maar het blijft lastig te beoordelen hoe volledig en betrouwbaar deze is. Daarom willen we in het zojuist verschenen boek  Lymeziekte; over teken, tekenbeten en tekenbeetzieken deze complexe materie verduidelijken voor een breed publiek. Ook is er online informatie op biomaatschappij.nl. We beschrijven de verschillende oorzaken van langdurige aan lymeziekte toegeschreven klachten en bespreken hoe daar mee om te gaan. Ik ben ervan overtuigd dat dit bijdraagt aan wederzijds begrip tussen arts en patiënt, en aan behandeling op maat voor patiënten met langdurige invaliderende klachten.


Joppe Hovius is internist-infectioloog en hoogleraar inwendige geneeskunde, in het bijzonder vector-overdraagbare infectieziekten, aan het Amsterdam UMC. Met een VIDI-subsidie van ZonMw onderzoekt hij nieuwe preventiestrategieën tegen lymeziekte.

Foto: Dirk Gillissen
Publicatiedatum: 21 april 2021

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website