Colchicine wordt al eeuwenlang gebruikt tegen ontstekingen. In een lage dosis beperkt het ook het risico op een nieuwe hart- of vaatziekte bij mensen die eerder een hartinfarct hebben gehad. Dat ontdekten onderzoekers van de Werkgroep Cardiologische Centra Nederland.

Hart- en vaatziekten komen in Nederland voor bij 600.000 mensen en veroorzaken circa 10.000 sterfgevallen per jaar. Roken, cholesterolafwijkingen en hoge bloeddruk zijn belangrijke risicofactoren. Ook ontstekingen spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van hart- of herseninfarcten. Colchicine is een oeroude (2500 jaar) natuurlijke ontstekingsremmer, die zeer goed werkt bij ontstekingen van gewrichten (zoals jicht) en het hartzakje (pericarditis). Het middel is goedkoop en heeft nauwelijks bijwerkingen. In Australisch onderzoek werd bij een kleine groep patiënten aangetoond dat een lage dosis colchicine het risico op een hart- of herseninfarct aanzienlijk vermindert.

Brede samenwerking

De Werkgroep Cardiologische Centra Nederland (WCN) zette een onderzoek op met haar 55 leden en een cardiologisch centrum in Perth (Australië). Ze kregen steun van de Dutch CardioVascular Alliance (waar onder andere ZonMw en de Hartstichting deel van uitmaken) en drie generieke geneesmiddelenfabrikanten. De patiënten die deelnamen – ruim 5500 Nederlandse en Australische personen – hadden een vernauwing van de kransslagaderen en hadden gemiddeld twee jaar eerder een hartinfarct gehad. Onderzocht werd of een lage dagelijkse dosis colchicine leidt tot een vermindering van cardiovasculaire sterfte of van het aantal hartinfarcten, beroertes of revascularisaties, zoals dotteren of een bypass. De patiënten werden geworven op de poliklinieken van de cardiologische centra. In een controlegroep werd een placebo gebruikt.

Toevoegen aan de cocktail

Colchicine blijkt in een lage dosis van eenmaal daags 0,5 gram het risico op een nieuwe hart- of vaatziekte te verkleinen, bij mensen die eerder een hartinfarct hebben gehad. Deze groep wordt al behandeld met een op de patiënt toegesneden cocktail van cholesterolverlagers, bloedverdunners en bijvoorbeeld bloeddrukverlagers. Bovenop deze cocktail blijkt colchicine in ongeveer tweeënhalf jaar tijd de kans op nieuwe hart- en vaatziekten met 31 procent te verlagen. Er traden minder (dodelijke) hartinfarcten op in de met colchicine behandelde groep, en er was veel minder vaak een dotteroperatie nodig. Het middel krijgt waarschijnlijk een plek in de richtlijnen.

Bestaande geneesmiddelen

Het LoDoCo2-project is uitgevoerd binnen het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen. Het is een zogenoemd drug rediscovery-onderzoek, waarbij bestaande geneesmiddelen nieuwe toepassingen krijgen. De volgende stap is registratie van colchicine voor deze nieuwe indicatie. De resultaten betekenen volgens de onderzoekers niet alleen een doorbraak in de behandeling van hart- en vaatziekten, maar illustreren ook het belang van verder onderzoek naar nieuw gebruik van bestaande geneesmiddelen.


Project: Low-dose colchicine for secondary prevention of cardiovascular disease – LoDoCo2 trial
Projectleiders: Arend Mosterd en Jan Hein Cornel, Vereniging Werkgroep Cardiologische Centra Nederland
Programma: Goed gebruik Geneesmiddelen, projectnummer 848015014

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website