Longkanker wordt sneller opgespoord wanneer hoogrisicogroepen met tussenpozen een CT-scan krijgen. Ook hebben zij 26 procent minder kans aan de ziekte te overlijden. Dat blijkt uit de onlangs afgeronde Nederlands-Belgische longkankerstudie NELSON.

Om tumoren in een vroeg stadium te ontdekken en behandelen, zijn CT-scans geschikter dan longfoto’s. Uit langlopend Amerikaans onderzoek onder mensen met een hoog risico op longkanker was al gebleken dat preventief screenen met CT-scans loont. In de National Lung cancer Screening Trial werd een sterftereductie van 20 procent gevonden.  

NELSON-studie

Sinds 2003 wordt in de Nederlands Leuvens Longkanker Screenings Onderzoek (NELSON)-studie onderzocht of het screenen op longkanker met CT-scans in een hoogrisicogroep inderdaad leidt tot een beduidende afname in longkankersterfte. Ook de effecten op de kwaliteit van leven, het stoppen met roken en de kosteneffectiviteit zijn onderzocht. Onlangs werd de derde en laatste fase van deze studie onder leiding van Harry de Koning van het Erasmus MC afgerond. 

Nieuwe techniek

Zestienduizend mensen werkten mee aan het onderzoek. De ene helft kreeg vier maal een CT-scan aangeboden met daartussen achtereenvolgens een, twee en tweeënhalf jaar. De andere helft kreeg reguliere medische zorg zonder screening. Het aantal fout-positieve scores lag met 1,2 procent lager dan gebruikelijk. Dat is te danken aan een nieuwe techniek, waarbij alleen mensen met snel groeiende nodules (bobbeltjes die een voorloper kunnen zijn van longkanker) in de longen naar het ziekenhuis werden doorverwezen. 

Flinke daling

De longkankers die tijdens screening werden gevonden bevonden zich in een gunstiger en beter behandelbaar stadium. In de controlegroep had bijna de helft van degenen bij wie kanker ontdekt werd, tumoren in het ongunstigste stadium. In de interventiegroep gold dit voor 10 procent. Na tien jaar was de longkankersterfte bij mannen in de screengroep 26 procent lager dan in de controlegroep. Bij vrouwen was het effect nog groter: hier was het verschil 40 tot 60 procent. 


Project: Lung cancer low-dose CT screening trial (NELSON): the final follow-up evaluations
ZonMw themapagina: Vroege Opsporing
Projectleider: Harry de Koning, Erasmus MC, afdeling maatschappelijke gezondheidszorg 
Programma: Preventieprogramma 4, projectnummer 200330006

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website