Een set van 20 kwaliteitsindicatoren maakt inzichtelijk of mensen met diabetes type 2 de juiste medicatie krijgen. Petra Denig van het Universitair Medisch Centrum Groningen ontwikkelde met haar collega’s de indicatorenset en onderzocht hem op betrouwbaarheid en bruikbaarheid.

De kwaliteit van diabeteszorg wordt gemeten met een aantal maten of indicatoren. Het ontbrak echter aan kwaliteitsmaten voor passend medicijngebruik. Een onderzoeksteam van Petra Denig, hoogleraar kwaliteit van geneesmiddelgebruik aan het UMCG, ontwikkelde hiervoor een set van twintig indicatoren. In verschillende praktijkstudies stelde zij hun bruikbaarheid vast. De indicatoren zijn betrouwbaar en maken het mogelijk de voorgeschreven medicatie te monitoren en feedback te geven aan zorgverleners.

Risicofactoren verlagen

De set omvat acht ‘actie-indicatoren’ voor het tijdig starten en ophogen van de medicatie die nodig is om verschillende risicofactoren te verlagen. Het gaat bijvoorbeeld om te hoge bloedglucose, bloeddruk of cholesterol en eiwitverlies in de nieren. Daarnaast zijn er indicatoren voor het voorschrijven van de aangeraden medicijnen voor mensen met diabetes type 2. Tenslotte zijn er indicatoren die meten of er niet te veel of risicovolle geneesmiddelen worden voorgeschreven.

Experts en patiënten

Als basis voor de kwaliteitsmaten dienden een literatuurreview en raadpleging van experts en patiëntvertegenwoordigers. Dit leverde twintig mogelijke indicatoren op. Denig en haar collega’s pasten die toe op twee databases (GIANTT en ZODIAC) met gegevens van diabetespatiënten in de eerstelijnszorg. Het bleek dat voor alle twintig voorschrijfindicatoren de score te berekenen viel op basis van de beschikbare data.

Minder complicaties

De onderzoekers stelden vast dat het beter presteren op de actie-indicatoren kan leiden tot daadwerkelijke winst op kortetermijnuitkomsten bij patiënten. Dat dit vervolgens ook leidt tot minder complicaties, konden ze aantonen voor twee indicatoren, die gericht zijn op het voorschrijven van bepaalde cholesterolverlagende en bloeddrukverlagende middelen (statines en RAAS-remmers). Ze konden niet aantonen dat het voorschrijven van andere aanbevolen geneesmiddelen of van risicovolle middelen gepaard gaat met een verschil in kwaliteit van leven.

Invoering in praktijk

In de laatste fase hebben Denig en haar collega’s stappen gezet om de indicatoren in te voeren in de praktijk. In samenwerking met het Instituut Verantwoord Medicijngebruik maakten ze een landelijk beschikbare scholingsmodule voor FarmacoTherapieOverleg- ofwel FTO-groepen. Daarnaast zijn de indicatoren volgens de systematiek van het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) als pilot toegevoegd aan de bestaande indicatorenset Kwaliteit huisartsenzorg bij patiënten met DM type 2, versie 1.10.



Project:Quality of prescribing: patient specific indicators that predict better outcomes in diabetes patients
Projectleider:
Petra Denig, Universitair Medisch Centrum Groningen
Programma:
Goed Gebruik Geneesmiddelen, projectnummer 836021007




Naar boven
Direct naar: NavigatieDirect naar: InhoudDirect naar: Onderkant website