Ga direct naar de inhoud Ga direct naar het hoofdmenu Ga direct naar het zoekveld
 

Valpreventie voor ouderen kan beter

18 juli 2017
Het aantal val-ongevallen onder ouderen neemt toe. Uit een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) van het Erasmus MC blijkt dat er niet alleen financiële obstakels zijn om valpreventie beter te implementeren. Ook de opsporing van risico-ouderen, hun bereidheid om mee te werken en een juiste doorverwijzing kunnen beter.
meneer ligt in gang, is gevallen

Met jaarlijks 88.000 SEH-bezoeken, 40.000 ziekenhuisopnamen en 2.800 sterfgevallen heeft vallen bij ouderen een grote impact op de maatschappij. Mede door de vergrijzing zijn deze aantallen zijn tussen 2008 en 2014 sterk gestegen. Alleen al hierdoor zullen de zorgkosten door val-ongevallen bij ouderen oplopen van 780 miljoen euro in 2013 tot 1,3 miljard euro in 2030. Het voorkomen van vallen bij ouderen kan, naast reductie van het aantal en de ernst van het letsel, ook tot flinke kostenbesparingen leiden. 

Kostenbesparing

Erasmus MC voerde het MKBA-onderzoek uit in samenwerking met VeiligheidNL en Vilans. De meeste kosten worden bespaard bij zorgverzekeraars en in mindere mate bij de gemeenten (Wmo), zo blijkt. Maar niet alleen prikkels in de uitvoeringsbekostiging staan grootschalige implementatie van valpreventie-activiteiten in de weg.

Lage deelname

Onderdeel van het onderzoek was een online Delphi-studie onder 125 fysiotherapeuten, verpleegkundigen, huisartsen, ergotherapeuten en geriaters. Daaruit blijkt dat ouderen met een verhoogd valrisico onvoldoende worden opgespoord. Slechts een klein deel van de ouderen die daarvoor in aanmerking komen, krijgt een doorverwijzing naar beweegprogramma’s. Daarnaast tonen ouderen weinig bereidheid om mee te werken aan valpreventie. Dat laatste kan volgens het panel het beste worden verholpen door een combinatie van overheidsvoorlichting, advisering door zorgverleners en het wegnemen van financiële belemmeringen. Bij de opsporing van risico-ouderen zouden de huisarts en mantelzorgers een belangrijke rol kunnen spelen.

Succesfactoren

Het panel van experts noemt naast valpreventie ook andere middelen om vallen te voorkomen, zoals: medicatiebewaking, visuscontrole en –correctie (controle van de gezichtsscherpte) en het in kaart brengen van valrisico’s in en om het huis. Een belangrijk leerpunt volgens de onderzoekers van de Erasmus Universiteit is dat kwalitatief onderzoek onder ouderen en een sterke interactie met het beroepsveld noodzakelijk zijn. Alleen dan zijn realistische scenario’s en een goede maatschappelijke kostenbatenanalyse mogelijk. Het succes hangt af van de gezamenlijke aanpak van professionals en het bereiken van de doelgroep.

Lokaal toepassen

De onderzoekers hebben diverse methoden in kaart gebracht om prestaties te meten. Daarbij moet wel rekening gehouden worden met de lokale context en de gewenste uitkomst. Lokale organisaties en professionals zouden het voortouw moeten nemen, adviseren zij. Idealiter zouden dat regionale valpreventie-ondernemers zijn, maar daaraan ontbreekt het voorlopig nog. 

Foto: Hollandse Hoogte, Stijn Rademaker