Ga direct naar de inhoud Ga direct naar het hoofdmenu Ga direct naar het zoekveld
 

Meer preventie en kennis nodig bij foetaal alcohol spectrum stoornis

12 april 2017
Geboorteafwijkingen door alcoholgebruik tijdens de zwangerschap zijn vermijdbaar. Dat de foetaal alcohol spectrum stoornis (FASD) toch voorkomt, is te wijten aan onvoldoende effectieve preventie en de matige toepassing van wetenschappelijke kennis in de praktijk. Dat concluderen onderzoekers van de Universiteit Maastricht.

In opdracht van ZonMw hebben onderzoekers van de Universiteit Maastricht de actuele wetenschappelijke kennis over FASD gebundeld. Hierin benoemen zij de kennislacunes van diagnostiek, preventie en behandeling van de stoornis en doen ze aanbevelingen voor onderzoek, beleid en praktijk.

Kennislacunes

De onderzoeker schetsen een aantal kennislacunes. De diagnose FASD is lastig te stellen en het is onbekend hoeveel kinderen eraan leiden. Ook is onduidelijk op welke wijze alcohol de stoornis veroorzaakt, en wat de ondergrens is van de hoeveelheid alcohol die leidt tot FASD. Daarbij komt dat het meten van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap moeilijk is. Ook de behandeling en begeleiding van kinderen met FASD kan beter.

Preventie verbeteren

Effectieve methoden om alcoholgebruik tijdens de zwangerschap te voorkomen, moeten zich richten op de meest kwetsbare doelgroep. Wat zijn de belangrijkste redenen voor vrouwen om alcohol te drinken tijdens hun zwangerschap? De onderzoekers constateren dat het ontbreekt aan interventiestudies met een degelijke wetenschappelijke onderbouwing. Zij bevelen aan nieuwe interventies te ontwikkelen via de methode Intervention Mapping, een stappenplan om effectieve, evidence-based psychologische interventies te ontwikkelen.

Genetische determinanten

Het identificeren van genetische determinanten van drinkgedrag kan helpen bij het herkennen van biologische mechanismen die bijdragen tot specifiek drinkgedrag en ook voor het identificeren van vrouwen die een hoger risico lopen bij overmatig alcoholgebruik. Preventiestrategieën voor het terugdringen en stoppen van alcoholconsumptie bij vrouwen voor en tijdens de zwangerschap kunnen zich hierop richten.

Twee sporen

De kennissynthese stelt een tweesporenbeleid voor. Op korte termijn moet de nadruk liggen op het ondernemen van acties gericht op preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap, vroege detectie en zorg. Ook moeten de al aanwezige kennis en inzichten naar de huidige zorgpraktijk worden vertaald. Voor de lange termijn is er behoefte aan verder onderzoek en reflectie op deze complexe problematiek, zeggen de onderzoekers. Een langere termijn onderzoeksprogramma kan de zorgpraktijk verbeteren door planmatige toepassing van theorie en bewijs bij zowel preventie als diagnostiek, begeleiding en behandeling.